Model Context Protocol (MCP) voor AFAS uitgelegd

Steeds meer organisaties ontdekken de kracht van AI-assistenten zoals Claude, ChatGPT en Copilot. Maar zodra u bedrijfsdata wilt bevragen, loopt u tegen een probleem aan: hoe krijgt de AI veilig toegang tot uw AFAS-omgeving? Het antwoord is het Model Context Protocol, oftewel MCP. In dit artikel leg ik uit wat MCP is, hoe het samenwerkt met AFAS en waarom dit relevant is voor uw organisatie.

Wat is het Model Context Protocol?

Het Model Context Protocol (MCP) is een open standaard, ontwikkeld door Anthropic (het bedrijf achter Claude), die het mogelijk maakt om AI-assistenten op een gecontroleerde manier te verbinden met externe databronnen. Denk aan databases, API's en bedrijfssoftware zoals AFAS Profit.

Zonder MCP is de gangbare werkwijze om data te kopiëren en in een chatvenster te plakken. Dat is niet alleen omslachtig, maar ook onveilig: u deelt gevoelige bedrijfsinformatie met een publieke AI-dienst zonder enige controle over wat er met die data gebeurt. MCP lost dit op door een beveiligde brug te slaan tussen de AI en uw data. De AI kan vragen stellen, maar alleen via vooraf gedefinieerde, gecontroleerde kanalen.

MCP en AFAS: hoe werkt dat?

De AFAS MCP Server is ontwikkeld door ERP-Brug en vormt de schakel tussen AI-assistenten en uw AFAS Profit-omgeving. De server maakt gebruik van de officiële AFAS AppConnectors (GetConnectors) om data op te halen.

Het proces is verrassend eenvoudig:

1. U stelt een vraag in gewone taal aan de AI-assistent, bijvoorbeeld: "Hoeveel facturen zijn er deze maand verstuurd?"
2. De AI-assistent herkent dat er AFAS-data nodig is en stuurt het verzoek via MCP naar de AFAS MCP Server.
3. De MCP Server vertaalt de vraag naar de juiste API-aanroep richting AFAS.
4. Het antwoord komt terug en de AI presenteert het resultaat in begrijpelijke taal.

Belangrijk detail: de verbinding is read-only. Er worden geen gegevens gewijzigd in AFAS. U kunt data bevragen, maar niet aanpassen. Dat maakt het veilig om breed in te zetten binnen uw organisatie.

De Data Assistent

Een concrete toepassing van de AFAS MCP Server is de Data Assistent. Dit is een AI-assistent die u kunt gebruiken in de browser, op uw telefoon of op de desktop. U stelt een vraag in gewoon Nederlands en krijgt direct antwoord op basis van uw AFAS-data.

Voorbeelden van vragen die u kunt stellen:

• "Welke facturen staan nog open?"
• "Wat is de omzet van deze maand vergeleken met vorige maand?"
• "Wie is er volgende week afwezig?"
• "Hoeveel uren zijn er deze week geschreven op project X?"
• "Welke klanten hebben een betalingsachterstand?"

Het mooie is dat iedereen in de organisatie dit kan gebruiken. U hoeft geen technische kennis te hebben en u hoeft niet te weten hoe AFAS werkt. De Data Assistent vertaalt uw vraag automatisch naar de juiste data.

Veiligheid en governance

Ik snap dat veiligheid een belangrijk punt is als het gaat om bedrijfsdata. Daarom is de AFAS MCP Server ontworpen met een aantal stevige waarborgen:

• Read-only toegang — er kan niets worden gewijzigd in AFAS.
• AppConnector-niveau — u bepaalt zelf welke GetConnectors beschikbaar zijn. Alleen data die u expliciet vrijgeeft, is bereikbaar.
• Role-based access — verschillende gebruikers kunnen verschillende rechten krijgen.
• Audit trail optioneel — standaard wordt er bewust geen data opgeslagen om privacy te waarborgen. Draait de MCP Server op uw eigen hardware? Dan kunt u logging aanzetten zodat elke vraag en elk antwoord wordt bijgehouden.
• Data blijft onder controle — in tegenstelling tot het kopiëren van data naar publieke AI-tools, houdt u met MCP de regie over waar uw data naartoe gaat.

Dit maakt MCP een veel veiliger alternatief dan het ad-hoc delen van spreadsheets of het plakken van gegevens in ChatGPT.

Voor wie is MCP interessant?

In mijn ervaring zijn er veel rollen binnen een organisatie die direct profiteren van een MCP-koppeling met AFAS:

• Controllers en financieel medewerkers — snel inzicht in omzet, openstaande posten en financiële overzichten.
• HR-medewerkers — verlofoverzichten, verzuimcijfers en personeelsinformatie opvragen.
• Projectleiders — urenoverzichten, projectstanden en budgetbewaking in een handomdraai.
• Managers en directie — management-informatie op elk moment beschikbaar, zonder te wachten op rapportages.
• Sales en accountmanagement — klantinformatie en orderhistorie direct paraat.

De gemene deler: iedereen die regelmatig informatie nodig heeft uit AFAS, maar geen zin heeft om zelf door schermen te klikken of op rapportages te wachten.

Aan de slag met MCP

Wilt u de AFAS MCP Server uitproberen? Er zijn drie opties:

• Hosted (gratis tier) — start direct met 25 aanvragen per dag. Ideaal om te testen of MCP bij uw organisatie past.
• Lokale installatie — draai de MCP Server op uw eigen infrastructuur voor volledige controle.
• Pro-versie — voor organisaties die meer capaciteit en geavanceerde functies nodig hebben.

Om te starten heeft u een AFAS App Connector-token nodig. Dit configureert u in uw AFAS-omgeving en bepaalt welke data beschikbaar wordt gesteld. Op de website van ERP-Brug vindt u uitgebreide documentatie en een stapsgewijze handleiding.

Heeft u hulp nodig bij de implementatie? Ik heb ruime ervaring met AFAS-koppelingen en help u graag om MCP succesvol in te richten voor uw organisatie. Van het aanmaken van de juiste AppConnectors tot het configureren van de MCP Server: ik begeleid u door het hele proces.